ΤΟ ΚΡΗΤΙΚΟ ΜΑΧΑΙΡΙ ΑΠΟ ΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΣΤΙΓΜΕΣ

ΕΙΜΑΙ ΜΑΧΑΙΡΙ ΚΡΗΤΙΚΟ, ΟΠΛΟ ΤΙΜΗΣ ΚΑΙ ΑΝΤΡΕΙΑΣ…

 

Σύμβολο αντρείας, ενθύμημα παραδόσεων, διακοσμητικό αντικείμενο συναισθηματικής κυρίως αξίας, απαράμιλλο στοιχείο της σύγχρονης κρητικής φορεσιάς, το κρητικό μαχαίρι παραμένει μοναδικό στον κόσμο και κρατά άσβηστες τις μνήμες από τους αλλεπάλληλους αγώνες για την ελευθερία, τις επαναστάσεις ενάντια στους κατακτητές, από ήθη και έθιμα που χάνονται πίσω στους αιώνες
 

Πολλές είναι οι μαντινάδες και τα δημοτικά τραγούδια των περασμένων αιώνων που αποδεικνύουν ότι το περήφανο αυτό αγχέμαχο όπλο που στολίζει το ζωνάρι της παραδοσιακής κρητικής φορεσιάς είναι άρρηκτα δεμένο με την αρχέγονη παράδοση της «βασίλισσας της Μεσογείου». Μια βόλτα στα μαχαιράδικα του Ηρακλείου και των Χανίων δίνει μια γεύση από την περίτεχνη κατασκευή των μαχαιριών. Φωτιά, αμόνι, ατσάλι, σφυρί, πένσες και μακριοί βραχίονες, παράλληλα με τη δεξιοτεχνία του μαχαιροποιού, είναι τα απαραίτητα στοιχεία που εδώ και εκατοντάδες χρόνια δημιουργούν το περίφημο και διαβόητο κρητικό μαχαίρι, σύμβολο της αντρειοσύνης και της λεβεντιάς των Κρητικών μέχρι τα πέρατα του κόσμου.

Το σχήμα από τα νύχια των άγριων ζώων προσπάθησε να μιμηθεί ο άνθρωπος στην προσπάθειά του να κατασκευάσει ένα εργαλείο που να τον προστατεύει από τα θηρία και να τον βοηθάει να πιάνει την τροφή του. Και εγένετο… το μαχαίρι. Στο μουσείο του Ηρακλείου μάλιστα φυλάσσεται ένα αγαλματίδιο πολεμιστή από τη Σητεία, Μινωικής εποχής, οπλισμένου με μαχαίρι, το οποίο παρουσιάζει αρκετές ομοιότητες με τα σύγχρονα κρητικά μαχαίρια. Σύμφωνα, άλλωστε με την αρχαία ελληνική μυθολογία, τα αγχέμαχα όπλα και τα πολεμικά κράνη γεννήθηκαν στην Κρήτη, αφού εφευρέτες τους θεωρούνται οι Κουρήτες, ακόλουθοι του Δία, που κάλυπταν με το θόρυβο των όπλων τους κλαυθμούς του Ολύμπιου θεού, όταν ήταν βρέφος ακόμα, για να μη τον ακούσει ο πατέρας του, ο θεός Κρόνος, και τον σκοτώσει, καθώς φοβόταν ότι θα του αποσπάσει βίαια την εξουσία μεγαλώνοντας.
 

Γλυκερία Στόιου

το πλήρες άρθρο στο τεύχος 109 των ΣΤΙΓΜΩΝ